Przewodniczący Komisji Europejskiej Jean-Claude Juncker powiedział: Tempo, w jakim udało nam się osiągnąć porozumienie, świadczy o pilnej potrzebie stworzenia europejskich zasad dotyczących monitorowania inwestycji zagranicznych. Chcemy, aby Europa zachowała najbardziej otwarty system inwestycyjny na świecie, ale musimy bronić jej strategicznych interesów. Konieczna jest kontrola procesu nabywania przedsiębiorstw przez spółki zagraniczne, które chciałyby przejąć w Europie strategiczne aktywa. Z zadowoleniem przyjmuję decyzję Parlamentu i oczekuję, że rządy państw europejskich pójdą teraz szybko za tym przykładem.
Unijna komisarz ds. handlu Cecilia Malmström powiedziała: Cieszę się, że Parlament Europejski wyraził swoje poparcie dla tej inicjatywy.Inwestycje zagraniczne mają zasadnicze znaczenie dla kondycji europejskiej gospodarki. Jednocześnie oczywiste jest, że musimy pamiętać o zagrożeniu bezpieczeństwa, jakie niosą ze sobą pewne inwestycje w aktywa, technologie i infrastrukturę o krytycznym znaczeniu. Państwa członkowskie i Komisja będą teraz miały znacznie lepszy wgląd w zagraniczne inwestycje w Unii Europejskiej i po raz pierwszy będą miały możliwość wspólnego zajęcia się potencjalnym zagrożeniem dla naszego bezpieczeństwa i porządku publicznego.
Wniosek dotyczący utworzenia pierwszych ogólnounijnych ram monitorowania bezpośrednich inwestycji zagranicznych został przedstawiony przez przewodniczącego Jeana-Claude'a Junckera w orędziu o stanie Unii w 2017 r. Zatwierdzony dziś przez Parlament dokument był wynikiem trójstronnych rozmów między Parlamentem Europejskim, Radą i Komisją, które zakończyły się 20 listopada 2018 r.
Europejskie ramy monitorowania bezpośrednich inwestycji zagranicznych umożliwią państwom członkowskim i Komisji współpracę i wymianę informacji na temat inwestycji z państw trzecich, które mogą mieć wpływ na bezpieczeństwo lub porządek publiczny w UE.
Nowe ramy:
- tworzą mechanizm współpracy, w ramach którego państwa członkowskie i Komisja będą mogły wymieniać informacje i sygnalizować obawy związane z konkretnymi inwestycjami,
- umożliwiają Komisji wydawanie opinii, gdy dana inwestycja zagraża bezpieczeństwu lub porządkowi publicznemu w więcej niż jednym państwie członkowskim, lub gdy mogłaby ona zaszkodzić realizacji projektu lub programu będącego przedmiotem zainteresowania całej UE, takiego jak „Horyzont 2020" czy Galileo,
- wspierają międzynarodową współpracę w zakresie monitorowania inwestycji, m.in. poprzez wymianę doświadczeń, najlepszych praktyk i informacji będących przedmiotem wspólnego zainteresowania,
- ustanawiają pewne wymogi dla państw członkowskich, które pragną utrzymać lub przyjąć na szczeblu krajowym mechanizm monitorowania. Państwa członkowskie zachowają również ostatnie słowo w kwestii, czy dana inwestycja może na ich terytorium dojść do skutku,
- uwzględniają konieczność przestrzegania krótkich, przyjaznych dla przedsiębiorstw terminów oraz rygorystycznych wymogów dotyczących poufności.
Rozporządzenie wejdzie w życie po zatwierdzeniu przez Radę. Następnie państwa członkowskie i Komisja będą miały 18 miesięcy na wprowadzenie niezbędnych ustaleń w zakresie funkcjonowania nowego mechanizmu.
Kontekst
System inwestycyjny UE jest jednym z najbardziej otwartych systemów inwestycyjnych na świecie, co zostało również odnotowane w indeksie restrykcyjności inwestycji OECD. UE jest głównym celem bezpośrednich inwestycji zagranicznych na świecie: wartość bezpośrednich inwestycji zagranicznych posiadanych przez inwestorów z państw trzecich w UE wyniosła na koniec 2017 r. 6 295 mld euro.
Obecnie krajowe mechanizmy monitorowania posiada 14 państw członkowskich. Mimo pewnych różnic pod względem zasad funkcjonowania i zakresu mają one taki sam cel, a jest nim utrzymanie bezpieczeństwa i porządku publicznego na szczeblu krajowym. Kilka państw członkowskich reformuje obecnie swoje mechanizmy monitorowania lub przyjmuje nowe.
Równolegle do niniejszego wniosku służby Komisji finalizują szczegółową analizę bezpośrednich inwestycji zagranicznych w UE. Komisja powołała również z państwami członkowskimi grupę koordynacyjną, aby pomóc w określeniu wspólnych strategicznych problemów i rozwiązań w dziedzinie bezpośrednich inwestycji zagranicznych.
Więcej informacji:
Zestawienie informacji
Pierwotny wniosek Komisji