Wspomniana inicjatywa pomoże regionom rozwinąć, zaktualizować i udoskonalić ich strategie inteligentnej specjalizacji – tj. regionalne strategie innowacji oparte na niszowych obszarach, w których regiony mogą się wykazać konkurencyjną przewagą – na potrzeby kolejnego okresu budżetowego 2021–2027. Pomoże im również w znalezieniu odpowiednich środków UE na sfinansowanie innowacyjnych projektów oraz w podjęciu współpracy z innymi regionami o podobnym potencjale w celu tworzenia klastrów innowacyjnych.
Po propozycjach Komisji dotyczących przyszłej polityki spójności i nowego programu „Horyzont Europa", a także zgodnie z przyjętą przez Komisję „Odnowioną agendą w dziedzinie badań naukowych i innowacji", inicjatywa „Schody do doskonałości" jest kolejnym sposobem, w jaki Komisja chce pomóc regionom przygotować się na przyszłe wyzwania – za sprawą rzetelnych strategii innowacji wspieranych z unijnych funduszy w kolejnym okresie długoterminowego programowania budżetowego 2021–2027.
Komisarz ds. polityki regionalnej Corina Crețu stwierdziła: W okresie po roku 2020 inteligentna specjalizacja będzie odgrywała większą niż kiedykolwiek rolę. Aby strategie w tym zakresie zrealizowały swój pełny potencjał w nadchodzących latach, potrzebne są dwie rzeczy: wzmocnione partnerskie podejście i większa odpowiedzialność za własny rozwój, zwłaszcza w przypadku regionów, które mają najwięcej do nadrobienia w tej dziedzinie. Dzięki temu będzie można przygotować podstawy rzetelnych strategii na okres po 2020 r.
Komisarz ds. badań, nauki i innowacji Carlos Moedas dodał: Zaproponowaliśmy właśnie najbardziej ambitny unijny program finansowania badań naukowych i innowacji – program „Horyzont Europa", dysponujący budżetem 100 mld euro na lata 2021–2027. Oznacza to, że regiony będą miały więcej możliwości pełnego wykorzystania swojego potencjału w zakresie badań i innowacji. Inicjatywa „Schody do doskonałości" pomoże im również w łączeniu odpowiednich środków UE w celu sfinansowania innowacyjnych projektów.
Komisarz do spraw edukacji, kultury, młodzieży i sportu Tibor Navracsics stwierdził: W ramach tej inicjatywy Wspólne Centrum Badawcze – służba Komisji ds. nauki i wiedzy – udostępni swoją wiedzę fachową, aby pomóc regionom wzmocnić ich silne strony i priorytety, uczyć się od siebie nawzajem i czerpać jak największe korzyści z ich najbardziej wartościowych zasobów: ludzkich talentów i kreatywności.
Inicjatywa, koordynowana przez Wspólne Centrum Badawcze, będzie udzielać regionom wsparcia, które przyjmie cztery główne formy:
  1. Przedstawiciele Komisji i zewnętrzni eksperci pomogą regionom zidentyfikować obszary, w których można wprowadzić ulepszenia, w ich strategiach inteligentnej specjalizacji, regionalnych systemach innowacji (jakość publicznych badań naukowych, wydajne powiązania między środowiskiem biznesowym i naukowym oraz otoczenie przyjazne dla biznesu), jak również w sposobach współpracy z innymi regionami w dziedzinie badań naukowych i innowacji.
  2. Eksperci pomogą również w wykorzystaniu wszystkich potencjalnych źródeł finansowania, takich jak „Horyzont Europa", „Cyfrowa Europa" czy fundusze polityki spójności, oraz w ich łączeniu dzięki nowym możliwościom synergii przewidzianym we wnioskach Komisji dotyczących funduszy UE na lata 2021–2027.
  3. Wspólne Centrum Badawcze pomoże zidentyfikować konkretne regionalne utrudnienia dla innowacji, takie jak brak interakcji między środowiskiem akademickim a lokalnymi przedsiębiorstwami czy niski poziom uczestnictwa w programie „Horyzont 2020", oraz zaradzić takim utrudnieniom.
  4. Wspólne Centrum Badawcze będzie również stwarzać możliwości nawiązywania kontaktów oraz organizować warsztaty dla regionów, tak aby miały szansę się spotkać i wymienić dobrymi praktykami w zakresie opracowywania regionalnych strategii innowacji. Dzięki temu możliwy będzie również rozwój partnerstw na potrzeby międzyregionalnych inwestycji w innowacje.
Kolejne etapy
Zaktualizowana inicjatywa rozpocznie się w lecie tego roku i potrwa przez okres 2 lat. Regiony mogą zgłosić zainteresowanie inicjatywą oraz wziąć w niej udział za pośrednictwem Platformy Inteligentnej Specjalizacji.
Kontekst
Inicjatywę „Schody do doskonałości" uruchomiono w ramach partnerstwa z Parlamentem Europejskim w 2014 r., kiedy inteligentna specjalizacja stała się jednym z wymogów zgodnie z zasadami polityki spójności. Co roku inicjatywa ta była wznawiana w ramach różnych programów prac i priorytetów. W okresie 2018–2019 ma się koncentrować na przygotowaniach do następnego długoterminowego budżetu UE w oparciu o zaproponowaną w 2017 r. metodę działań pilotażowych w zakresie inteligentnej specjalizacji. Na ten okres inicjatywa dysponuje budżetem w wysokości 3 mln euro, wyasygnowanych przez Parlament Europejski.